Sommige momenten zijn nauwelijks in woorden te vangen. Midden in het donkere water van de Amazone kwamen de roze rivierdolfijnen nieuwsgierig steeds dichterbij. Geen show, geen kunstje, maar pure nieuwsgierigheid van deze bijzondere dieren. Ze cirkelden rustig om ons heen, kwamen even boven om adem te halen en verdwenen vervolgens weer geruisloos in het water.
Rivier dolfijn
Een ervaring die je stil maakt. Niet alleen door de schoonheid van deze unieke dolfijnen, maar ook door de wetenschap dat je je in een van de meest bijzondere ecosystemen ter wereld bevindt.
Rustig de boel verkennen
En terwijl we dit nog laten bezinken, trekken we zo onze wandelschoenen aan voor de volgende stap van dit avontuur, een jungle walk (en overnachting), diep het regenwoud in. Op zoek naar alles wat de Amazone nog meer voor ons in petto heeft
Lekker zwemmen in de rivier tussen de dolfijnen (en piranha’s)
Tijdens ons verblijf in de Amazone bezochten we een lokale familie. Ze wonen diep in het regenwoud en proberen met hard werken een klein inkomen te verdienen. School is geen optie dat is te ver weg. Eén van hun weinige inkomstenbronnen is het verwerken van de wortels van cassave tot meel, waar vervolgens allerlei producten van worden gemaakt die tegen bodemprijzen worden verkocht. Het maken van het product is een zwaar en tijdrovend proces dat nog altijd grotendeels met de hand gebeurt. Hiermee genereren ze net genoeg inkomsten voor hun basis levensonderhoud zoals brandstof voor de motor van de boot, wat kleding en wat noodzakelijke ingrediënten voor het eten. De rest komt van eigen bodem een hard en eenvoudig bestaan.
Eenvoudige woning op palenDe keuken
Hun geschiedenis is er één die veel families hier delen. Ooit kwamen hun voorouders naar dit gebied vanwege de bloeiende rubberindustrie. Toen die instortte, verdwenen de banen en de voorzieningen. Wat achterbleef waren kleine gemeenschappen die zich noodgedwongen zelf moesten redden. Tot op de dag van vandaag leven veel gezinnen hier in diepe armoede, ver weg van onderwijs, gezondheidszorg en andere basisvoorzieningen die voor ons zo vanzelfsprekend zijn.
Oma met huisdierHet aanrecht
Wat ons het meest raakte, was het contrast. Mensen die zo weinig bezitten, maar toch alles delen wat ze hebben. Een eenvoudige maaltijd, een glimlach en oprechte gastvrijheid. Geen luxe, geen zekerheden, maar wel een enorme veerkracht.
De piranha soepDe water voorziening
De Amazone is voor veel mensen een ongerept natuurgebied vol bijzondere dieren en planten. Maar achter die prachtige natuur schuilt ook een wereld van mensen die elke dag keihard moeten werken om simpelweg rond te komen. Dat maakt misschien nog wel de meeste indruk.
Hard werken voor een beetje inkomsten
Voor ons zit het bezoek erop, maar het avontuur gaat verder. We maken ons op voor een nacht midden in de jungle. Zonder comfort, omringd door de geluiden van het regenwoud. Spannend? Zeker. Maar ook een ervaring waar we enorm naar uitkijken.
Na een magische zonsopkomst was het tijd om de boot achter ons te laten en de Amazone van dichtbij te ervaren. Niet vanaf het water, maar dwars door de jungle.
Jungle
Al na een paar minuten merk je dat de Amazone een compleet andere wereld is. De lucht is warm en vochtig, overal klinkt geritsel en gekwetter en tussen het dichte bladerdak vinden slechts een paar zonnestralen hun weg naar de bosbodem. Je kijkt voortdurend om je heen, maar hoe langer je kijkt, hoe meer je beseft dat je waarschijnlijk nog geen tien procent ziet van wat er allemaal leeft.
Jungle
Onze gids wist werkelijk overal iets over te vertellen. Welke planten en vruchten te eten zijn, welke beter met rust gelaten kunnen worden en hoe de jungle zichzelf voortdurend in leven houdt. Hier is niets toevallig. Alles heeft een functie en alles is met elkaar verbonden.
Jungle
Het absolute hoogtepunt van de wandeling waren zonder twijfel de gigantische bomen van het primaire regenwoud (oerwoud). Pas wanneer je er pal naast staat, besef je hoe nietig een mens eigenlijk is. Sommige bomen zijn honderden jaren oud en torenen tientallen meters boven de rest van het bos uit en sommige zijn wel 60 tot 80 meter hoog. Ze hebben stormen, overstromingen en generaties mensen overleefd. Terwijl wij omhoog stonden te kijken tot onze nek begon te protesteren, leken zij zich niets van onze aanwezigheid aan te trekken.
Jungle
Ook de lianen maakten indruk. Sommige zijn zo dik als een arm en slingeren zich tientallen meters omhoog, op zoek naar het licht. Onze gids vertelde lachend dat Tarzan het technisch gezien best aardig bekeken had… al ziet het er in het echt toch net iets minder comfortabel uit.
Immense bomen van wel 60 tot 80 meter
Wat misschien nog wel het meest bijzonder was, was de rust. Natuurlijk hoor je overal geluiden, maar het is een heel ander soort stilte dan wij thuis kennen. Geen verkeer, geen machines, geen achtergrondgeluid. Alleen vogels, insecten, het ritselen van bladeren en af en toe iets waarvan je maar hoopt dat het snel weer de andere kant op loopt.
Oerbomen
Het mooiste moment van de wandeling kwam misschien wel toen we stil stonden tussen al dat groen. Ver weg van telefoons, drukte en alle dagelijkse bezigheden. Gewoon samen midden in het grootste regenwoud op aarde. Dat zijn van die momenten waarvan je hoopt dat ze nog heel lang blijven hangen.
Aandachtig luisteren naar de gids
Iedere stap door de jungle maakt duidelijk hoe ongelooflijk rijk dit ecosysteem is. Van de enorme woudreuzen tot de kleinste planten op de bosbodem; alles leeft, groeit en concurreert om dat ene beetje zonlicht.
Wat een diameter
Na een paar uur stapten we weer terug in de boot. Moe, bezweet en een paar muggenbeten rijker, maar vooral met enorm veel respect voor dit indrukwekkende regenwoud.
Ongelooflijke bomen
De Amazone laat zich niet vangen in een foto of een filmpje (al geven de foto’s best een aardige indruk) Je moet haar ruiken, horen, voelen en vooral beleven. Pas dan begrijp je waarom dit regenwoud al zo lang tot onze grootste reisdromen behoorde.
De wekker ging vandaag nog vóór zonsopkomst. Normaal gesproken niet mijn favoriete tijdstip, maar als je ergens vroeg voor op wilt staan, dan is het wel hiervoor.
In alle stilte gleed onze boot over het spiegelgladde water. De Amazone lag nog verscholen onder een dikke deken van mist. Langzaam braken de eerste zonnestralen door het wolkendek en veranderde het landschap minuut voor minuut. Alsof iemand heel voorzichtig de dimmer omhoog draaide.
De mist hangt nog in de jungle
Het enige wat je hoorde was het geroep van vogels en het zachte geplons van de boot. Geen verkeer, geen telefoons, geen haast… alleen de jungle die langzaam wakker werd.
De mist hangt nog in de jungle
Even later won de zon definitief van de mist en kleurde de rivier goudgeel. Zo’n moment waarop iedereen automatisch stil wordt en alleen nog om zich heen kijkt. Geen spectaculaire show, maar juist de eenvoud maakte het bijzonder.
Prachtige zonsopkomst
Na al die jaren dromen van de Amazone kunnen we wel zeggen, dit was zo’n ochtend die je niet snel meer vergeet. Soms hoeft de natuur helemaal niet uit te pakken met spektakel. Juist de rust maakt de grootste indruk.
Er zijn zonsondergangen… en er is een zonsondergang op de Amazone.
Aan het einde van de middag stapten we weer in de boot. De jungle leek zich op te maken voor de nacht. Overdag overheersen de geluiden van vogels en insecten, maar tegen de avond verandert het decor. Alles wordt rustiger, totdat de eerste nachtbewoners zich laten horen, hoofdzakelijk cicades, maar dan wel met 1000en tegelijk, oorverdovend.
Met de boot door een wirwar van kreken en de dichte jungle
Terwijl onze gids de boot door een wirwar van kreken en dichte jungle stuurde, kleurde de lucht elke minuut anders. Van goudgeel naar zacht oranje, vervolgens roze en uiteindelijk dieprood. De gladde rivier verdubbelde het schouwspel, waardoor het soms onmogelijk was te zien waar het water ophield en de lucht begon.
Prachtige zonsondergang
De enorme stapelwolken boven de Amazone maakten het plaatje compleet. Ze torenden hoog boven het regenwoud uit en vingen de laatste zonnestralen, terwijl in de verte de eerste regenbuien alweer zichtbaar waren. Op de Amazone is de natuur en het weer nooit hetzelfde, een zonsondergang lijkt hier op een levend schilderij.
Prachtige zonsondergang
Een sunset tour klinkt misschien als een toeristische activiteit. Hier voelt het vooral als een voorrecht. Een uur lang werden we toeschouwer van een natuurvoorstelling waar geen mens invloed op heeft. En toen de laatste kleuren langzaam verdwenen en de eerste sterren verschenen, wisten we dat de Amazone ons opnieuw een herinnering had gegeven die nog lang zal blijven hangen.
Door de jaren heen mochten we al veel verschillende Tupana Lodge rivieren ontdekken. Van de Mekong tot de Nijl, van de Colorado tot de Zambezi en van de Ganges tot de Jangtse stuk voor stuk onvergetelijke ervaringen. Toch bleef er één naam telkens terugkomen als we over nieuwe reizen dachten. De Amazone. Voor ons de ultieme rivier, midden in het grootste regenwoud op aarde. Deze reis was dan ook veel meer dan een nieuwe bestemming; het was de vervulling van een lang gekoesterde droom.
Tupana Lodge, houten hutjes op houten palen
Na een urenlange bus rit en een boottocht over de Rio Negro verschijnt Tupana Lodge langzaam tussen het groen. Geen grote steigers of drukte, maar een verzameling houten lodges op palen, verscholen tussen de reusachtige bomen van het Amazonewoud. Vanaf het eerste moment voel je dat hier andere regels gelden. De jungle en de hitte bepalen hier het tempo.
Tupana Lodge
Via de houten loopbruggen wandel je naar je hut. Eenvoudig, sfeervol en midden in de natuur. Op de veranda hangt een hangmat die al snel een favoriete plek wordt. Niet om op je telefoon te kijken, maar om te luisteren. Naar vogels, krekels, apen in de verte en het geritsel van het regenwoud dat nooit stil is.
Tupana Lodge
Overal op het terrein herinneren kleurrijke bordjes je eraan waar deze plek voor staat, bewonder de natuur, respecteer haar en laat haar achter zoals je haar aantrof. Dat zijn geen loze kreten. We zijn te gast in een van de meest bijzondere ecosystemen ter wereld.
Tupana Lodge
Vanaf de rivier oogt de lodge bijna alsof hij onderdeel is van het bos. De houten gebouwen verdwijnen tussen het groen en de spiegeling in het donkere water maakt het plaatje compleet. Je beseft al snel dat dit geen hotel is waar je toevallig overnacht, maar een uitvalsbasis om de Amazone te beleven.
Tupana LodgeOnze taxi naar Tupana Lodge
En dat avontuur begint zodra de motor van de boot weer start…
Wakker worden in de Pantanal gaat nét even anders dan thuis. Geen wekker nodig, want zodra de zon opkomt barst het concert los. Ara’s, fazanten en alles wat veren heeft laat van zich horen. In het begin denk je moet dat nou echt zo hard? Maar eerlijk is eerlijk… na een paar dagen zou je het bijna missen, tenminste dat zou kunnen he!
Onze vrienden weten ook hoe laat het ontbijt isGezellig…..
Vanmorgen stond er opnieuw een gamedrive op het programma. Dit keer hadden we wat minder geluk. Op een paar vogels na bleef het opvallend rustig en lieten de grotere dieren zich niet zien. Dat hoort er natuurlijk ook bij. De natuur laat zich niet sturen en juist dat maakt elke safari anders.
Capibara on the move….
Na de lunch verruilden we de jeep voor een klein aluminium bootje en gingen we de rivier op. Meteen viel de rust op. Geen stoffige wegen of hobbelige paden, maar geruisloos over het water, terwijl de jungle zich aan beide oevers uitstrekte. Het voelde alsof we een compleet andere wereld binnenvoeren.
Kuifcaracara op zoek naar…..
En al snel bleek dat het water zijn eigen verrassingen in petto had. Langs de oever liepen meerdere capibara’s rustig te grazen en leken zich niets van onze boot aan te trekken. Even later zagen we een prachtige kuifcaracara hoog in een boom zitten, scherp turend over de rivier. Ook een kleurrijke groene ijsvogel liet zich mooi fotograferen terwijl hij geduldig op een tak wachtte. Vanaf het water beleef je de natuur op een heel andere manier en zie je details die je tijdens een gamedrive gemakkelijk mist.
Prachtig ijsvogeltje
Maar misschien was het mooiste van de middag wel de omgeving zelf. De rivier was spiegelglad, waardoor de wolken en de jungle prachtig weerspiegelden in het water. Naarmate de zon lager kwam, veranderde de lucht langzaam in een waar schilderij. Zonnestralen braken door het wolkendek en als afsluiter kregen we een zonsondergang cadeau die de hele rivier in een warme gouden gloed zette.
Prachtig wolkenspel weerspiegeld in het water
Niet elke dag zit vol met spectaculaire ontmoetingen met wilde dieren. Soms zijn het juist de rust, de stilte en de schoonheid van het landschap die de meeste indruk maken. En als je het mij vraagt, is de Pantanal vanaf het water misschien wel op haar allermooist.
Een onvergetelijke zonsondergangLekker relaxed….De bootjes aan de oever
Na een heerlijke lunch was het tijd voor een activiteit waar we stiekem allemaal wel een beetje naar uitkeken namelijk op piranha’s vissen. De reputatie van deze beruchte roofvissen is door de jaren heen uitgegroeid tot een ware urban legend. Gewapend met niets meer dan een eenvoudige bamboehengel, een haakje en een stukje vlees gingen we het water op. Dat klinkt simpel… totdat je merkt hoe slim en razendsnel die kleine rovers zijn. Voor je het weet is je aas verdwenen en mag je opnieuw beginnen. Maar uiteindelijk hadden we beet. De felgekleurde piranha’s waren misschien niet groot, maar wel indrukwekkend om van zo dichtbij te zien.
Beet…..
De eerste aanbeten lieten niet lang op zich wachten. Binnen enkele seconden verdween het aas regelmatig van de haak, zonder dat er ook maar een vis te zien was. Pas toen we de timing een beetje doorhadden, kwamen de eerste piranha’s boven water. En eerlijk is eerlijk, ze zijn misschien niet groot, maar hun reputatie is volledig terecht. Van dichtbij zagen we pas echt hoe indrukwekkend hun vlijmscherpe tanden zijn. Eén verkeerde beweging en je begrijpt direct waarom zelfs de gids er met respect mee omgaat.
Beet…..
Alsof de piranha zelf nog niet voor genoeg spektakel zorgde, gebeurde er iets opmerkelijks. Vanuit het donkere water verscheen ineens een kaaiman. Nieuwsgierig kwam hij steeds dichterbij, zijn ogen strak gericht op de spartelende vissen die nog aan onze lijn hingen, Heel even leek het alsof hij onze vangst wilde opeisen. Het bleef bij nieuwsgierig toekijken, maar het leverde wel een prachtig Pantanal foto moment op.
Kaaiman aast op onze gevangen piranha’s
Iedereen wist uiteindelijk een piranha te vangen, wat zorgde voor gelach en een gezonde competitie en de nodige trotse foto’s. De gids liet de door ons gevangen piranha’s zien hoe ongelooflijk scherp hun tanden zijn.
Een imposante rij vlijmscherpe tanden
Terwijl de zon langzaam lager zakte en de lucht zich vulde met prachtige wolkenpartijen, genoten we van de rust op het water. Een perfecte afsluiting van weer een bijzondere dag in de Pantanal. Elke activiteit laat opnieuw zien hoe dicht je hier op de natuur zit. Geen pretpark, geen spektakel… maar pure natuur, waar je nooit precies weet wat je de volgende minuut gaat tegenkomen. Dat maakt deze reis zo ontzettend bijzonder.
Vanmorgen stond er een activiteit op het programma waar ik stiekem best nieuwsgierig naar was namelijk Cattle Driving. Oftewel, samen met de lokale cowboys te paard de enorme rundveestapels door de Pantanal begeleiden.
Cowboy voor één ochtend
Voor mij begon het avontuur al bijzonder. Na 51 jaar zat ik nu voor het eerst op een paard. Eerlijk gezegd ben ik altijd van mening geweest dat paarden vooral geschikt zijn voor stoofvlees en rookvlees. Maar goed, als je in de Pantanal bent, moet je sommige vooroordelen gewoon even parkeren.
Cowboy voor één ochtend
Na een korte uitleg kregen we allemaal een paard toegewezen. Tot mijn verrassing bleek dat een stuk minder moeilijk dan ik vooraf had gedacht. De paarden zijn ontzettend rustig, weten precies wat ze moeten doen en lijken de route beter te kennen dan hun berijders. Dat gaf al snel vertrouwen en voor ik het wist reden we midden tussen honderden witte runderen.
Cowboys voor één ochtend
Het was geen wilde achtervolging zoals je die in westernfilms ziet. Integendeel. Alles ging rustig en gecontroleerd. De cowboys stuurden de kudde met minimale aanwijzingen, terwijl de paarden bijna vanzelf hun werk deden. Het was juist die rust die zoveel indruk maakte. Overal om ons heen liepen koeien met hun kalveren, nieuwsgierig kijkend naar die groep toeristen die dacht even cowboy te zijn.
Een echte cowboy van de Pantanal
Het landschap maakte het plaatje compleet. Een enorme open vlakte, afgewisseld met kleine bosjes, een lucht vol indrukwekkende stapelwolken en af en toe een zonnestraal die door het wolkendek brak. Een decor dat bijna te mooi leek om echt te zijn.
Wat een machtig gezicht al die runderen
Onderweg genoten we niet alleen van de kuddes, maar zagen we ook weer volop vogels. En alsof de Pantanal ons eraan wilde herinneren dat je hier altijd moet blijven opletten, want langs een waterkant lag ineens een kaaiman rustig in het water. Voor hem leek het allemaal de normaalste zaak van de wereld.
Wat een uitzicht
Na een paar uur in het zadel stapten we weer af. En eerlijk is eerlijk… ik had vooraf verwacht dat ik na tien minuten spijt zou krijgen. Maar het tegendeel bleek waar. Misschien zijn paarden toch niet alleen geschikt voor op het bord. Al blijf ik daar voorlopig nog een klein slagje om de arm houden.
Kaaiman
Een prachtige ochtend waarin we voor even onderdeel mochten zijn van het dagelijkse leven op een Braziliaanse fazenda. Geen show voor toeristen, maar gewoon zoals het hier al generaties lang gebeurt. Vanmiddag gaan we op Piranha’s vissen ben benieuwd…..
Na twee fantastische dagen in Bonito was het tijd om koers te zetten naar een nieuw bestemming van onze reis, de Pantanal. Dit uitgestrekte natuurgebied stond al lange tijd hoog op ons verlanglijstje. Na het ontbijt pakten we onze spullen in, namen afscheid van Bonito en stapten in de auto voor de rit richting Aquidauana, de toegangspoort tot de zuidelijke Pantanal.
Even bijtanken
Al snel veranderde het landschap. De groene omgeving rondom Bonito maakte plaats voor uitgestrekte graslanden, grote fazenda’s en eindeloze vergezichten. De wegen werden steeds rustiger en onderweg kwamen we regelmatig vee, paarden en karakteristieke boerderijen tegen. Het gevoel dat we een heel ander deel van Brazilië binnenreden werd met iedere kilometer sterker.
Asfalt maakt plaats voor uitgestrekte gravelwegenCowboys
Halverwege de rit maakten we een korte stop in Aquidauana. Bij een eenvoudige lokale eetgelegenheid genoten we van een paar typisch Braziliaanse snacks, versgebakken, pastel de feira, coxinha en hartige broodjes. Geen luxe, maar erg lekker en juist dat maakt zo’n tussenstop leuk. Even de benen strekken, iets eten en de lokale sfeer proeven voordat we onze reis richting de Pantanal vervolgden.
Pousada Pantaneira Pequi
Na Aquidauana veranderde de route opnieuw. Het asfalt maakte plaats voor brede zand- en gravelwegen. De omgeving werd nog weidser en de natuur begon steeds nadrukkelijker de hoofdrol op te eisen. Onderweg passeerden we een groep ruiters te paard, een prachtig tafereel dat direct deed denken aan de pantaneiros, de cowboys van de Pantanal. Hier lijkt het leven nog altijd nauw verbonden met de natuur en het ritme van het land.
Ons huisje komende dagenHet is goed vertoeven in de Pousada
Rond 13.30 uur bereikten we Pousada Pantaneira Pequi, onze uitvalsbasis voor de komende dagen. De sfeervolle lodge ligt midden in het groen en straalt direct rust uit. De witte gebouwen met hun blauwe veranda’s, de tropische tuin en het uitnodigende zwembad vormden een warm welkom na de autorit. Nadat we hadden ingecheckt en onze bagage naar de kamer hadden gebracht, namen we rustig de tijd om het terrein van de lodge te verkennen. Vrijwel direct werden we begroet door het luide geroep van de blauwgele ara’s, die zich overal rondom de pousada lieten zien. Ook de indrukwekkende hyacintara’s waren hier regelmatig te bewonderen. Nog voordat onze eerste activiteit begon, voelden we dat wildlife hier simpelweg onderdeel is van het dagelijks leven.
Ara’s in de boomtoppenAra’s in de boomtoppen
Omdat we onderweg in Aquidauana al hadden geluncht, konden we al snel deelnemen aan onze eerste begeleide wandeling. Al na korte tijd werd duidelijk waarom de Pantanal bekendstaat als een van de beste gebieden ter wereld om wildlife te observeren. Een kleurrijke toekan liet zich prachtig fotograferen terwijl hij rustig tussen de takken zat. Niet veel later volgde een van de hoogtepunten van de middag een reuzenmiereneter kruiste ons pad. Op zijn gemak liep hij door de begroeiing, volledig geconcentreerd op zijn zoektocht naar voedsel en totaal niet onder de indruk van onze aanwezigheid. Het was een bijzonder moment om dit iconische dier van zo dichtbij in zijn natuurlijke leefomgeving te kunnen observeren.
Reuze miereneterTeju hagedis
Tijdens de wandeling kwamen we ook een grote teju tegen. De imposante hagedis lag rustig op een open plek en leek zich nauwelijks te storen aan onze aanwezigheid. Daardoor kregen we alle tijd om het dier goed te bekijken en natuurlijk een paar mooie foto’s te maken. Het blijft bijzonder om zo’n reptiel gewoon in zijn natuurlijke leefomgeving tegen te komen.
Toekan
Wat ons vooral opviel, was hoe vanzelfsprekend de natuur hier deel uitmaakt van het dagelijks leven. Je hoeft niet uren op safari om bijzondere dieren te zien, rondom de lodge begint het avontuur al. Achter iedere boom of bocht lijkt weer een nieuwe verrassing te wachten. Dat maakt iedere wandeling spannend en zorgt ervoor dat je voortdurend om je heen blijft kijken.
Ara’s in de boomtoppen
Onze eerste kennismaking met de Pantanal heeft alle verwachtingen overtroffen. Waar Bonito vooral indruk maakte met kristalheldere rivieren en de onderwaterwereld, laat de Pantanal zich direct van een heel andere kant zien, uitgestrekt en boordevol leven. De eerste middag alleen al leverde prachtige ontmoetingen op met blauwgele ara’s, hyacintara’s, een toekan, een reuzenmiereneter en een teju. Een veelbelovend begin van ons verblijf in een van de mooiste natuurgebieden van Zuid-Amerika.